Monday Night Irish Class, October 24, 2016

Irish Class, October 24, 2016

Rang Gaeilge, 24ú lá Mí Dheireadh Fómhair 2016

<!–

Fadas: áéíóúÁÉÍÓÚ

–>

Seanfhocal

Is fearr filleadh as lár an áthe ná bá sa tuile. Better to turn back at the middle of the ford than to drown in the flood. Is cuimhin liom an t-amhrán Waist Deep in the Big Muddy le Pete Seeger
Bíonn súil le muir ach ní bhíonn súil le cill. There is hope when [lost] at sea, but no hope in the graveyard. Note le for agency



Láithreoir RnaG iompaithe ar an mBéarla ‘le teann frustrachais’ agus é ag iarraidh Heather Humphreys a mhealladh

Dúirt Cormac Ó hEadhra, láithreoir Cormac ag a Cúig, go raibh sé ‘imploring’ ar an Aire a chuid iarratas ar agallamh a fhreagairt agus go raibh ‘serious questions’ le cur aige uirthi
Láithreoir presenter
iompaithe turned
le teann frustrachais with sheer frustration
mealladh enticement, deception
iarratas asking, petitioning
agallamh interview
fhreagairt anwser
  • D’iompaigh an craoltóir aitheanta Cormac Ó hEadhra ar an mBéarla ar a chlár Cormac ag a Cúig ar RTÉ Raidió na Gaeltachta
    tráthnóna inné agus é ag impí ar an Aire Gaeltachta Heather Humphreys glacadh lena chuireadh chun agallaimh.

    D’iompaigh an craoltóir aitheanta The recognized broadcaster turned
    ag impí imploring
    glac take, accep;t
    agallamh interview
  • Ní hí seo an chéad uair don láithreoir fogha a thabhairt faoi Roinn na Gaeltachta. An bhliain seo caite,
    léigh Ó hEadhra amach sraith ceisteanna a cuireadh ar an Roinn faoi agallamh a rinne an Coimisinéir Teanga agus
    dúirt gur “mishmash de bhladar”
    a bhí i bhfreagra na Roinne.

    léigh Ó hEadhra amach sraith ceisteanna a cuireadh ar an Roinn faoi agallamh a rinne an Coimisinéir Teanga Ó hEadhra read a series oof questioons put to the department about interviews done by the Language Commissioner
    bladar flattery, cajolery, blather
    freagra answer
  • Níl Gaeilge ar a toil ag Humphreys agus mhínigh Ó hEadhra gur agallamh Béarla a bheadh i gceist agus
    nach gcraolfaí ar Raidió na Gaeltachta é mar gheall ar rialacha teanga an stáisiúin sin.
    Dúirt sé go gcuirfí an t-agallamh Béarla ar fáil ar shuíomh idirlín an stáisiúin.

    toil will, desire, inclination
    mínigh smooth, polish
    nach gcraolfaí ar Raidió na Gaeltachta é mar gheall ar rialacha teanga an stáisiúin sin. not broadcast on RnG because of the language rules of that station
    cuirfí would be put cond. aut.
  • Ba nuair a bhí an comhfhreagras léite aige agus an scéal mínithe aige dá chuid éisteoirí,
    a d’iompaigh Ó hEadhra ar an mBéarla inné le himpí ar an Aire féin freagra a thabhairt ar a iarratas agallamh a shocrú am éigin amach anseo.

    Ba nuair a bhí an comhfhreagras léite aige It was when the correspondence he had was read
    an scéal mínithe aige dá chuid éisteoirí, He explained the story to his listeners
    impí entreaty, intercession
    iarratas asking, petitioning
    agallamh interview
    a shocrú am éigin amach anseo be arranged some time in the future
  • “A Aire Heather Humphreys, má tá tú ag éisteacht, if you’re listening to the programme, please I implore you to do an interview with us,
    please! There are serious questions to be answered, please! Freagair m’iarratas. Tabhair dom dáta, le do thoil. Go sábhála mac dílis Dé sinn,”
    arsa Ó hEadhra.

    Go sábhála mac dílis Dé sinn may the faithful son of God save us
  • Thug urlabhraí ón gclár le fios do Tuairisc.ie gur le “teann frustrachais” a d’iompaigh an láithreoir ar an mBéarla.

    Thug urlabhraí ón gclár le fios do Tuairisc.ie A spokesperson for the program informed Tuairisc.ie Thug le fios do “He let it be known to,…

    le teann frustrachais with sheer frustration
    d’iompaigh an láithreoir ar an mBéarla. the presenter turned [to] English
  • Tá iarratais déanta ag Tuairisc.ie ar agallamh leis an Aire Heather Humphreys ón uair a athcheapadh ina haire í,
    ach ní raibh an tAire “ar fáil” chun labhairt linn am ar bith ó shin.

    iarratas asking, petitioning
    agallamh interview
    athcheap reappoint
  • Tá ráite ag an Aire Heather Humphreys féin, nach í an té is oiriúnaí chun
    “plé le hachainí Gaeltachta” toisc go bhfuil an tAire Stáit Seán Kyne
    “freagrach as na cúrsaí laethúla iomlán a bhaineann leis an nGaeltacht”.

    ráite said
    nach í an té is oiriúnaí who is not the most appropriate person
    plé le hachainí Gaeltachta discuss with a petition of the Gaeltachts
    toisc because
    freagrach as na cúrsaí laethúla iomlán a bhaineann leis an nGaeltacht Accountable for all the daily matters of the Gaeltacht
  • Tugadh an méid sin le fios i ráiteas a d’eisigh Roinn na Gaeltachta an mhí seo caite faoi líomhaintí nár ghlac an tAire Humphreys
    le haon chuireadh bualadh le haon eagraíocht Ghaeilge ó leagadh cúram na Gaeltachta uirthi mar Aire Sinsearach den chéad uair
    i mí Iúil na bliana 2014.

    Tugadh an méid sin le fios i ráiteas That fact was made known in a statement
    eisigh issue v
    líomhaintí allegat90js
    le haon chuireadh bualadh le haon eagraíocht Ghaeilge any invitation to meet with any Irish language organization
    leagadh set
    cúram care, responsibility
    Aire Sinsearach Senior Minister
  • De réir na reachtaíochta, tá an fhreagracht don Ghaeltacht “tarmligthe” don Aire Stáit do Ghnóthaí Gaeltachta, Seán Kyne.

    De réir according to
    reachtaíocht legislation
    á an fhreagracht don Ghaeltacht “tarmligthe” don Aire The responsibility for the G is “delegated” to the Minister
    Gnóthaí affairs
  • Mar a tuairiscíodh ar an suíomh seo cheana,
    thug an tAire Humphreys a céad chuairt oifigiúil ar an nGaeltacht mar Aire i mí Iúil na bliana seo, dhá bhliain i ndiaidh a ceapacháin.
    Le linn na cuairte sin bhí cruinniú ag an Aire Humphreys le hÚdarás na Gaeltachta agus chas sí le foireann a Roinne sna Forbacha den chéad uair.

    tuairisc report
    ar an suíomh seo cheana on this site already
    ceapachán appointment
    Le linn na cuairte sin bhí cruinniú ag an Aire during her visit tne minister had a meeting with
    Údarás Authority
    chas sí le foireann a Roinne sna Forbacha den chéad uair met with the staff of her dept. in Furbo for the 1st time
  • Sa ráiteas a d’eisigh an Roinn mar fhreagra ar cheist faoi líon na gcruinnithe a bhí ag an Aire le grúpaí Gaeilge ó 2014,
    dúirt sí go mbuaileann sí lena leithéid de ghrúpaí “ó am go chéile” in éineacht leis an Aire Kyne.

    eisigh issue v
    fhreagra ar cheist faoi líon na gcruinnithe a bhí ag an Aire le grúpaí Gaeilge answer to the question about the number of meetings of the Minister with Irish language groups
    leithéid like, counterpart, equal, such
    leithéid de ghrúpaí such groups
    ó am go chéile occasionally
    n éineacht leis an Aire together with the minister
    leithéid like, counterpart, equal, such
  • Ní raibh tagairt sa ráiteas d’aon chruinniú dá leithéid le heagraíocht Ghaeilge seachas an cruinniú sin
    le hÚdarás na Gaeltachta i mí Iúil na bliana seo. Chas an tAire go neamhfhoirmeálta le Conradh na Gaeilge inné ag ócáid stocaireachta
    a bhí ag an eagraíocht do Theachtaí Dála agus Seanadóirí.

    leithéid like, counterpart, equal, such
    seachas besides, other than
    go neamhfhoirmeálta informally
    stocaireacht gate-crashing, lobbying [?]
    eagraíocht organization
  • Dúradh ráiteas na Roinne an mhí seo caite go bhfuil an tAire Humphreys ina “ball gníomhach” den Choiste Comh-Aireachta Gaeilge agus
    go bhfreastalaíonn sí ar an gcoiste seo in éineacht leis an Aire Stáit Seán Kyne. Is ar an 30 Márta 2015, bliain go leith ó shin,
    a bhí an cruinniú deireanach ag an gcoiste sin, ach tá cruinniú eile beartaithe ag an gcoiste don tseachtain seo chugainn.

    Dúradh ráiteas It was said
    ball gníomhach active members
    Choiste Comh-Aireachta Gaeilge Irish Cabinet Committee
    freastalaíonn sí ar an gcoiste seo in éineacht leis an Aire she serves on the committee together with the minister
    bliain go leith ó shin a year and a half ago
    beartaithe proposed
    gan mhoill without delay
    Tá moill orm I am late
  • Dhiúltaigh Roinn na Gaeltachta d’iarratas a rinne Tuairisc.ie faoin Acht um Shaoráil Faisnéise ar eolas faoi iarratais
    ar chruinnithe leis an Aire Humphreys ó eagraíochtaí Gaeilge.

    Dhiúltaigh deny, refuse

    iarratas asking, petitioning
    Acht um Shaoráil Faisnéise Freedom of Information Act
  • Dúradh go raibh an t-eolas sin “ar fáil san fhearann poiblí” cheana féin. Níor éirigh le Tuairisc.ie teacht ar an eolas sin go fóill.

    Dúradh It was said
    ar fáil san fhearann poiblí available in the public domain
    cheana féin already
    Níor éirigh le Tuairisc.ie teacht ar an eolas sin go fóill T.ie has not succeed in coming on that information yet

Scéal
Tá Mia i stat Michigan. Tugann sí cuairt ar a máthair
Thiomáin sí amach maidin Dé Domhnaigh an-luath. trid an UP
Ach bhí si ag obair tráthnóna Dé Sathairn
Chuir sí téacs chugam
Teastaíonn athrú ola ó an carr.
Thiomáin mé go dtí Valvoline
fuair mé an athrú ola, ach bhí dhá soilse ar an carr amuigh
Is féidir linn soilse a a athrú, ach nach raibh agam an t-am
D’athraigh Valvoline na soilse. caoga dollar eile.
maidin Dé Domhnaigh Sunday
an maidin seo chugainn next morning
chonaic mé go raibh dhá boinn [tires] go dona
Bhí an tráthnóna ag dul amach
Thiomáin mé go dtí Tires Plus
Is féidir liom a cheannach na boinn ansin. dhá chéad dollar.
ni raibh aon rogha
Nuair a bhí siad ag obair ar an gcarr chuir siad glaoch siad dom
Duirt siad go theastaíonn an carr sway bar nua agus c-v joint nua.
cúig chéad dollar
Ba mhaith liom an tuairim dara,
ach nach raibh agam an t-am. a Ceathair a chlog we did not have the time
D’íoc mé an t-airgead
deireadh seachtaine an-daor

diospóireacht debate
aontaim le I agree with
Cé aige on bua? Who won? “Who had the victory”
lucht tacaíochta supporters
lucht éisteachta listeners
garbh coarse, rough
taitníonn uaim I like
Is léir go …. It is clear that ….
spéirling violent storm

<!–


–>

Leave a Reply

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.