Monday Night Irish Class, May 19, 2014

Irish Class, May 19, 2014

Rang Gaeilge, 19ú lá Mí na Bealtaine 2014

<!–

Fadas: áéíóúÁÉÍÓÚ

–>

Haggis Hunting, an fhírinne… “Chaidh sinn a’
chlubachadh!”

Chaidh sinn s.g. = Chuala muid
chlubachadh club v
  • Seo Burns Nicht, an lá a thugtar ómós don bhfile clúiteach, banaí rathúil agus Albanach bródúil, Robert
    Burns. Go traidisiúnta ársaítear a chuid dánta san oíche anocht, óltar uisce beatha agus itear…
    hagaois. Mar sin, don lá atá ann, foilsíonn muid anseo argóint Mhíchíl Mhic an Bheatha ar son bheith
    ag seilg na gcréatúr beag seachas iad a shaothrú ar fheirmeacha.

    ómós don bhfile clúiteach tribute to the renowned poet
    banaí lady’s man m4
    rathúil prosperous, successfull
    bródúil proud, arrogant a2
    ársaigh tell, relate; grow old, advance [in times
    foilsíonn muid anseo argóint we publish here an argument
    seilg hunt, chase, game, quarry f2
    seachas besides, other than, rather than
    saolthraigh llabor, toil, cultivate
    feirm farm f2 pl feirmeacha
  • Tosóidh mé le faoiseamh.

    faoistin confession f2
    Tosóidh mé le faoiseamh I start with a confession
  • Tá hagaois ite agam, ní amháin sin, ach tá hagaois maraithe agam.

    Tá hagaois ite agam I have eaten haggis
    ní amháin sin not only that
    ach tá hagaois maraithe agam. but I have killed haggis
  • Titfidh roinnt agaibh amach liom láithreach, cén dóigh a mairfeadh duine ar bith hagaois?

    Titfidh roinnt agaibh amach liom láithreach Some of you will fall out [with me] immediately
    cén dóigh a mairfeadh [maróidh] duine ar bith hagaois? Why will a person live with [kill] haggis at all?
  • Ceann de na hainmhithe is áille agus is soineanta dá bhfuil ann, gan trácht ar a bheith gann.

    Ceann de na hainmhithe is áille one of the most beautiful animals
    soineanta calm, fair, pleasant
    of his/its
    gan trácht ar a bheith gann not to mention being rare
  • Taigeis atá orthu i nGaeilge na hAlban ar ndóigh. Haggis scoticus an t-ainm Laidin eolaíochta atá
    orthu.

    Taigeis Haggis S.G.
    Haggis scoticus an t-ainm Laidin eolaíochta atá orthu. Haggis is the Latin scientific name for them
  • Chaith mé tamall thall in Íle na hAlban, tá anois trí bliana ó shin ag toraíocht ar hagaois an oileáin sin,
    nó mar a deir siad i nGaeilg na háite, bhá mi a’ clubachadh!

    Chaith mé tamall thall in Íle na hAlban I spend some time over in Islay of Scotland
    tá anois trí bliana ó shin ag toraíocht ar hagaois an oileáin sin it is now 3 years since I was looking for the island haggis there
    nó mar a deir siad i nGaeilg na háite or as they say in the local Gaelic
  • Cinnte, clubachadh! Sin mar a mharaíonn tú iad, le stailt chlub orthu (nó dhó in amanna).

    Sin mar a mharaíonn tú iad So as you kill then
    stailc strike
    nó dhó in amanna or two at times
  • Sin an dóigh is éifeachtaí chun iad a mharú, club ceart sa chloigeann, más féidir sin a aimsiú.

    éacht feat, achievement m3
    éifeacht significant, force, effect, achievement
    club ceart sa chloigeann club right in the head
    más féidir sin a aimsiú if you can find it
  • Dar ndóigh tá an hagaois allta go huile is go hiomlán cruinn mar sin ní f éidir ach saineolaí nó sealgaire
    maith an cloigeann a aimsiú.

    Dar ndóigh tá an hagaois allta go huile is go hiomlán cruinn mar sin Of course this is the wild haggis so it completely round that
    ní féidir ach saineolaí nó sealgaire maith an cloigeann a aimsiú. it is only possible for an expert or a hunter to hit the head well
  • Níl ach duine nó beirt fágtha ar an tsaol gur féidir leo ceann baineann a aithint ó cheann fireann
    faraor.

    Níl ach duine nó beirt fágtha ar an tsaol only one or two people left alive
    gur féidir leo ceann baineann a aithint ó cheann fireann faraor. that can o distinguish[recognize] the one female from the one male alas.
  • Sea, bhuail mé chun bás iad agus ní ghabhaim aon leithscéal as.

    bhuail mé chun bás iad agus ní ghabhaim aon leithscéal as. I hit them to death and I do not apologize
  • Ar bhain mé sult as?

    Ar bhain mé sult as? Did I enjoy it?
  • Ar bhealach bhain mar gur rud nadúrtha atá ann ach ar bhealach eile níor bhain, ligeann siad scread
    olagónach astu atá áit éigin idir amhránaíocht bhinn na míolta móra agus béic scaollmhar choinín óig i
    mbéal chait.

    Ar bhealach in a way
    míol mór whale
    ligeann siad scread olagónach astu They allow the scream of lamentation from them
    atá áit éigin idir amhránaíocht bhinn that is someplace betweeen the melodious singing of whales and the panicky yell of a young rabbit in a cat’s mouth
  • Cad é sin, “tá tusa uafasach”, a deir tú?

    tá tusa uafasach you are horrible
  • Goille, cuirim ceist ort.

    Goille purblind (having poor vision
  • Ar ith tú féin hagaois riamh?

  • “D’ith,” a deir tú, “ach tháinig sé sin ó fheirm éigin.
    Cuireadh chun báis é ‘go daonnachtúil’,” a
    chreideann sibh!

    daonnachtúil humane
  • Abair liom, cén cruth a bhí ar do hagaois?

    cén cruth a bhí ar do hagaois? what was the shape of your haggis?
  • Bhí sé dronuilleogach, nach raibh? Cosúil le hispín
    mór go díreach.

    dronuilleogach rectangular
    ispín sausage
    go díreach exactly
  • Nár dhúirt mé ní ba luaithe go mbíonn siad go
    hiomlán cruinn san f hiántas? Cén fáth an difear mar
    sin?

    ní ba earlier p of níos
    Nár dhúirt mé ní ba luaithe go mbíonn siad go
    hiomlán cruinn san fhiántas?
    Didn’t I say earlier they are completely round in the wild?
  • Mar gur póraíodh iad sa chaoi sin ionas gurbh
    fhurasta iad a mharú sa mhonarcha agus gurbh
    fhéidir leo maireachtáil níos fearr i gcásanna bataire!

    Mar gur póraíodh iad sa chaoi sin ionas gurbh
    fhurasta iad a mharú sa mhonarcha agus gurbh
    fhéidir leo maireachtáil níos fearr i gcásanna bataire!
    Because they were bred in this way so that
    easy to kill them in the factory and that
    they could live better in battery cases!
    póraigh breed v p aut póraíodh
  • Maireann siad sna cásanna sin, beagnach sa dorchadas, gan fáil ar aer úr, gan an tsaoirse ag dul
    amach, a gcosa beaga bídeacha ar líontán sreinge, agus air sin amháin ó thús a saolta truacánta go
    dtí an deireadh leo, deireadh a gcuireann siad fáilte roimhe go cinnte.

    Maireann siad sna cásanna sin THey live in those cases
    beagnach sa dorchadas almost in darkness
    gan fáil ar aer úr without availability of fresh aire
    gan an tsaoirse ag dul amach without the freedom of going outside
    a gcosa beaga bídeacha ar líontán sreinge little tiny legs oo wire nets
    air sin amháin ó thús a saolta truacánta go dtí an deireadh leo only this from the beginning of their piteous lives to the ending of them
    deireadh a gcuireann siad fáilte roimhe go cinnte an end they certainly welcome
  • Maireann na milliúin acu mar sin, an chuid is mó acu ar feadh tamall an-ghairid ar ndóigh, ar feadh a
    saolta iomlána.

    Maireann na milliúin acu mar sin Millions of them live like that
    an chuid is mó acu ar feadh tamall an-ghairid ar ndóigh most of them for a very short while of course
    ar feadh a saolta iomlána throughout their whole lives
  • Seo ainmhí beag uasal a d’éabhlóidigh chun maireachtáil i sléibhte maorga Ghaeltacht na hAlban –
    tiontaithe ina n-ispíní beo ar mhaithe le feoil saor i ‘chippies’ Ghlaschú agus Dhún Éideann.

    Seo ainmhí beag uasal a d’éabhlóidigh chun maireachtáil i sléibhte maorga Ghaeltacht na hAlban This noble little animal evolved to live in the stately mountains of the Scottish Gaeltacht
    tiontaithe ina n-ispíní beo ar mhaithe le feoil saor i ‘chippies’ Ghlaschú agus Dhún Éideann turned into live sausage for the sake of cheap meat in Glasgow and Edinburgh ‘chippies’
  • B’f hearr liom nach mbeadh siad ag fulaingt mar sin, go mbeadh siad beo mar is ceart amuigh san
    fhiántas ag maireachtáil mar is ceart agus go nadúrtha.

    B’fhearr liom nach mbeadh siad ag fulaingt mar sin I prefer they not suffer so
    go mbeadh siad beo mar is ceart amuigh san
    fhiántas ag maireachtáil mar is ceart agus go nadúrtha.
    they would live rightly out in the wilt as is right and natural
  • Cinnte, beidh mí-ádh ar chuid acu, seans go dtiocfadh ‘fear clubachaidh’ orthu agus go mbeadh
    deireadh tobann nó measartha tobann leo ach ba chinnte go mbeadh saol níbfhearr acu go dtí sin.

    beidh mí-ádh ar chuid acu some of them would have bad luck
    seans go dtiocfadh ‘fear clubachaidh’ orthu chance a ‘clubbing man’ would come upon them
    go mbeadh deireadh tobann nó measartha tobann leo . a sudden or moderately sudden end of them
    ach ba chinnte go mbeadh saol níb fhearr acu go dtí sin but would certainly be better than the life they have up till then
  • Do rogha féin, do hagaois dronuilleogach a d’fhulaing a shaol ar fad nó ceann deas cruinn a mhair is
    a fuair bás agus é san fhiántas!

    Do rogha féin Your choice
    do hagaois dronuilleogach a d’fhulaing a shaol ar fad your rectangular haggis that suffered its whole life
    ceann deas cruinn a mhair is a fuair bás agus é san fhiántas or a nice round one that live and died in the wild
  • Tá a fhios agam cén ceann acu a roghnóidh mé féin.

    Tá a fhios agam cén ceann acu a roghnóidh mé féin. I know which one I will choose
  • <!–

  • –>

<!–

  • –>


    snáth yarn
    snáthín fiber
    caora sheep
    tuirne spinning wheel
    amhras suspicion, doubt m1
    taibhse ghost f4 pl taibhsí
    de réir in accordance with, according to
    leagtar síos is laid down
    comhlacht company, firm m3
    géill yield, surrender
    soláthair gather, provide


    Bhí ról ag hearóin i mbás Peaches Geldof – péas

    hearóin heroin
    péas police
    coiste cróinéara coroner’s jury gen of coroner
    Bleachtaire detective
    Cigire inspectpr
    scrúduithe iarbhái autopsy gen of iarbhás “post-mortem”
    neamhchonchlúideach inconclusive

    <!–

    –>

    Leave a Reply

    Please log in using one of these methods to post your comment:

    WordPress.com Logo

    You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

    Google photo

    You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

    Twitter picture

    You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

    Facebook photo

    You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

    Connecting to %s

    This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.