Monday Night Irish Class, January 9, 2012

Irish Class, January 9, 2012

Rang Gaeilge, 9ú lá mí Eanáir 2012

<!–

Fadas: áéíóúÁÉÍÓÚ

–>

Is dóigh liom (go) I am of the opinion (that)
súil eye, expectation, hope
trua pity, sympathy, compassion
meas estimate, judge, consider
barúil opinion f3
Thug mé faoi deara I noticed

Is duine olc é John Doe. John Doe is an old person Chuala mé gur duine olc é John Doe.
Ba scannán greannhar é “Teach ainmhithe.” Tá barúil aige gur scannán greannhar é
“Teach ainmhithe.”
Is dalta an-ghlic tusa. Shíl sé gur dalta an-ghlic tusa
Ba é Saruman an draíodóir olc i “Lord of the Rings.” Ceapim gurbh é Saruman an draíodóir olc
i “Lord of the Rings.”

Scéalta

  1. Cheannaigh muid ár Crann Nollag ó Feirme Crann Hansen i Contae Anoka. Thiomáin muid go dtí an fheirm le sábh.
    Bhreathnaigh muid do crann gur thaitin againn. Ghearradh muid síos an crann féin. Bhí an crann úr. Ní thit snáthaidí
    uaidh i rith na laethanta saoire. Ba crann maith é.

  2. Fuair ​​mé fón nua tseachtain seo caite as mo phost. Ba sméar dubh é — fón cliste. Bhí mé ag siopadóireacht Dé Sathairn.
    Thit an fón amach ó mo phóca ar an talamh i charrchlós, ach ní thug mé seo faoi deara. Chuaigh mé isteach i mo charr.
    Thosaigh mé ag tiomáint. Chuaigh mo charr ar an teileafón. Fuair ​​mé amach faoi seo ina dhiaidh sin, nuair thuig mé nach raibh
    mé ag an teileafón. Chuaigh mé ar ais go dtí charrchlós. Níl an fón cliste anois. Sin é fáth nach mbeidh mé mo fón
    daor féin a cheannach.


Cnoc Áine

WHERE FAIRIES COME FROM
AN BHARÚIL A BHÍ AG NA DAOINE DE NA SIÓGAÍ
barúil opinion
síog fairy

Nuair a bhí mise i mo ghasúr chluininn m’athair mór ag caint ar bhunadh na gcnoc. Ní rabh aon fhear
scéalta sióg ins an taoibh seo den tír a ba mhó ná é. Chreid sé féin go láidir go rabh siad ann,
agus ní
rabh aon iarraidh dá dtéadh sé chun an phortaigh fá dhéin cliabh mónadh nach mbíodh sé ag feitheamh
ar a bhfeiceáil!

gasúr boy m1
cluin hear p hab chluininn
bunadh stock, kind, original people
rabh = raibh ???
scéal story pl scéalta
sióg fairy
láidir strong
iarraidh request, demand, attempt
téad used to go p hab of téigh
portaigh steep v
about Don.
déin to go to meet, fetch [person]
cliabh ribbed frame, chest, basket m1
mónadh turf, peat, bogland, moor = móin
feith look, observer, watch vn feitheamh
feiceáil visibility, discernment, sight vn of feic

D’áirmhíodh seisean gurbh é an rud a d’fhág ann iad ar chor ar bith — nuair a bhí an cogadh ins na
Flaithis eadar Dia agus na hAingle, gur fhoscail sé doirse na bhFlaitheas, agus gur bhuail sé orthu á
gcaitheamh amach, agus gur lean sé don obair sin ar feadh dhá fhichead lá agus dhá fhichead oíche.
Chónaigh cuid acu san aer ansin, cuid eile ar talamh, agus chuaigh dream eile acu i bhfarraige. Ní rabh
aon áit a ba mhó a rabh siad le feiceáil ná fá na hardáin agus mórán mór acu a chois na farraige ins na
háilt. Chualaí mé an seanduine ag rá fosta achab é iad a bheith ag dréim le fáil arais chun na
bhFlaitheas Lá an Bhreithiúnais go scriosfadh siad an saol.

áirmigh count, reckon
seisean he emph
fág leave, forsake,
d’fhág ann left them
cogadh war
flaithis rule, sovereignty; kingdom, realm m1 gs npl flaithis
Flaithis heaven
eadar between = idir
foscail open = oscail
buail strike, hit, defeat buail le “meet”
caitheamh amach thrown out ??
lean follow, continue, remain
ar feadh throughout
fichead 20
cónaigh dwell, reside, stay, rest
aer air
dream group [of people]
farraige sea
feiceáil visibility, discernment, sight vn of feic
ardán height, platform, stage, stand, terrace [of houses] m1
cos foot, leg
cois na farraige seaside
ins na in the sna
áilt steep-sided glen, ravine, fjord = ailt
Chualaí mé I heard ?? Chualaí?
saying vn of abair
achab ???
bheith being
dréim aspiration, expectation, contention
le fáil to be had, available
arais
Lá an Bhreithiúnais Judgement day
arais back
scrios destroy, ruin, scrape
saol life, world
ANN OF “ANN’S HILL”
ÁINE CHNOC ÁINE

Ins an tsean-am fad ó shin, bhí fear ina chónaí i mbaile Chruachlanna, i dTeileann. Bhí níon amháin
aige arbh ainm daoithi Áine. Tháiníg tráthnóna amháin ceobáisteach, leath-dhoineanta go maith, agus
d’iarr an fear seo ar Áine a ghabháil amach chun an chnoic agus an t-eallach a chuartú agus á gcur
abhaile. D’imigh sí léithi, agus nuair a bhí seal fada caite ar siúl aice, agus coim na hoiche ag teacht,
tháinig sí gan an t-eallach, agus gan a dtásc ná a dtuairisc léithi.

sean-am old day
cruach steel
lann thin plate, scale, blade
Teileann
níon daughter = iníon
daoi ignorant person, dunce, boor m4
daoithi to her =dido/de +
tháiníg came p of tar
ceobáisteach heavy drizzle = ceobháisteach
doineanta stormy soineanta “nice weather”
leath half
iarr request, demand, ask [to do something]
gabh take
eallach goods, cattle
cuartú searching, looking
léithi with her = léi
seal turn, spell, period, while
ar siúl going on, in progress
aice nearness, proximity
coim waste, middle
tásc tidings; death; fame
tuairisc information, tidings

“Cá bhfuil an t-eallach?” arsa an t-athair léithi nuair a tháinig sí isteach.
“Ní bhfuair mé iad,” arsa Áine.

Cá bhfuil an t-eallach? Where are the cattle?
léithi with her léi

Tháinig mothú feirge ar an athair nuair a dúirt sí seo, agus thiontaigh sé uirthi, agus arsa seisean:
“Tairbhím thú do chnoic agus do mhullaigh, agus gabh amach, agus ná tar arais anseo go bhfaghaí tú
an t-eallach!”

mothú feeling, perception
fearg anger f2 ds feirg
tiontaigh turn, return, resolve
tairbhigh benefit, profit
mullach top, highest point m1 gs mullaigh
gabh take, capture, go
faigh get bhfaghaí = bhfaighaidh fut

D’imigh sí amach ar an doras, agus leis sin féin bhuail aithreachas eisean fán rud a bhí sé i ndiaidh a rá,
agus nuair a d’éirigh sé amach le scairti arais uirthi, bhí sí ag siúl isteach i gcreig a dtugtar Creig na
Caillí uirthi go dtí an lá inniu. Tá Cnoc Áine mar ainm ar an chnoc fosta ó shin, agus níl aon chnoc sa
tír comh huasal leis.

aithreachas repentance, regret
eisean he, him emph
fán straying, wandering
saying
scairt shout, call v, f2
uirthi on her ar
ag siúl walikngh
creig crag
caill loss (f2), lose, miss (v)
caillí old woman, hag = cailleach
fosta also
ó shin ago
comh as, so = chomh
uasal noble
THE HERDER AND THE WOMAN FROM CNOC ÁINE
CAILÍN BÓ AGUS ÁINE CHNOC ÁINE

Bhí baintreach mhná ina cónaí ar an bhaile seo fad ó shin, agus bhí níon amháin aici arbh ainm daoithi
Nansaí. Bhí sé ina ghnás ar an bhaile seo ins an am go ndéanadh gasúr nó girseach iomlán eallach an
bhaile a bhuachailleacht ar a seal. Thuit sé ar chrann Nansaí a ghabháil leofa an lá seo, agus d’imigh go
luath ar maidin.

baintreach widow
aici at her, she had ag
daoi ignorant person, dunce, boor m4
gnás haunt, lair; custom m1
go ndéanadh would do
girseach young girl
iomlán total
buachailleacht herding
seal turn, while, spell, period
ar a seal on their turn
crann tree, lot
tuit fall = tit
gabháil catch, seizure, undertaking vn of gabh
leofa with them [the cattle] = leole
luath quick, speedy, early

Is cosúil nuair a bhí sí ag fágáil an bhaile go dtearn sí dearmad an t-uisce coisreactha a chur uirthi féin.
Thiomáin sí léithi an t-eallach soir go Croimleann. Bhí an lá maith, agus nuair a chaith sí seal ag
buachailleacht, dar léithi go rachadh sí ar amharc na mbeann. Chuaigh, agus nuair a d’amharc sí síos
bhí girseach bheag dheas rua ina suí thios ansin ins an bhinn ar laftán agus í ag seinm ar chláirsi.
Thaitin an ceol binn léithi, agus dheamhan i bhfad gur tharraing sí síos ar bhean na cláirsí. Labhair sí le
Nansaí, agus ba ghairid gur fhás an bheirt an-mhór le chéile, agus rinn si dearmad den eallach.

Is cosúil it appears, apparently
fágáil leaving
tearn did, made = dearnadéan
dearmad forgetfulness, omission
coisreactha consecrated
léithi with her = léi
soir [to the] east
Croimleann
seal turn, while, spell, period
buachailleacht herding
dar léithi it seemed to her
rachadh would go cond of téigh
amharc view
binn peak, cliff gpl beann
girseach young girl
rua red [haired]
binn sweet
laftán rocky ledge m1
thaitin léithi she liked
ag seinm playing [musical instrument]
clairseach harp f2
labhair speak
gairid short, near
fás growth
fhás an bheirt an-mhór le chéile The two grew very close
tarraing pull, draw, drag
dearmad forgetfulness, omission
rinn si dearmad she forgot

Cá bith fad a chaith an bheirt ar an laftán, nuair a chuaigh an ghirseach bheag rua a dh’imeacht d’iarr sí
ar Nansaí a bheith ag teacht léithi. Chuaigh. Ní rabh sé doiligh a bhlandar. Chuaigh siad síos giota,
agus d’fhoscail doras ar an bhinn, agus ba ghairid uilig a chuaigh siad isteach go dtáinig siad ar an
chaisleán toighe a ba deise a chonaic Nansai ariamh. Lean sí don ghirseach rua, agus chuaigh siad
isteach chun na cisteanadh. Ní rabh istigh ansin ach seanbhean, ach bhí an-ghleo agus callán istigh i
seomra a bhí ar chúl na cisteanadh. Chuir an tseanbhean bheag seo céad fáilte agus sláinte roimhe
Nansaí ina hainm agus ina sloinneadh. Chuaigh sí ionns ar phrios a bhí ann ansin, agus thóg sí amach
toirtín aráin go dtearn sí ceapaire daoithi. Nuair a bhí sí ag síneadh an cheapaire ionns ar Nansai, shiúil
bean amach as an tseomra a rabh an callán ann, agus chaith sí an ceapaire amach as láimh Nansaí.

Cá bith fad whatever length
laftán rocky ledge m1
imeacht going, departure
iarr request, demand, seek
bheith being
léithi with her = léi
doiligh hard, difficult
blandair flatter = bladair
giota piece, bit
binn peak
gairid short, near
táinig came var p of tar
toighe of a house var gs of teach
deise opportunity
Lean sí she followed
cistean kitchen = cistin
céad hundred
sloinn tell, express, state name vn sloinneadh
ionnas towards =ionns, ion(n)sar
prios press, cupboard
tóg lift, raise, take up
toirtín tart, cake
ceapaire sandwich
síneadh stretching, extension
siúil walk
callán noise, clamor
as láimh Nansaí from Nancy’s hand

“Caidé a bheir ort sin a dhéanamh?” arsa Naasaí, “agus mo sháith ocrais orm.”

Caidé Why
beir bear, bring, take, catch
ort on you ar
sáith feed, fill, enough
ocras hunger

“Dá mbeadh fhios agat an rása a bhain tú asamsa rith an bhealaigh as Cnoc Aine ní labhairfeá mar sin
liomsa. Gabh amach romham ar an doras anois, agus ná hamharc i do dhiaídh go mbainí tú an baile
amach. Níl aon fhear ná aon bhean ar an bhaile nach bhfuil amuigh do chuartú ó thráthnóna, agus nuair
a rachas tú abhaile inis do do mháthair gur shábháil Biodaí Eibhlíne, a báitheadh fad ó shin an lá a bhí
sí ag déanamh cnuasaigh ins an Gharbh Chladach, thú. Beidh fhios aicise cé mé féin.”

bain … asamsa put … out of
bain amach reach, get to
rás race m3
labhairfeá you would speak
gabh take
romham before me roimh
i do dhiaídh after you
go mbainí tú an baile amach may you get to the town ???
cuartú searching, looking
rachas
inis tell
sábháil saving, resure
báith sink, submerge,[drown ?] = báigh
cnuasaigh gather, pick [food]
garbh rough, uneven
cladach short
Beidh fhios aicise She will know

Nuair a bhí Nansaí á fágáil, chuir Biodaí a lamh ína póca agus shín sí bonn airgid chuici, agus d’iarr si
uirthi an bonn a thabhairt dá máthair. Thug, agus bhí an t-iomrá ag gabháil nár chaith an bhaintreach
bhocht sin lá gan airgead ón lá sin go dtí an lá a chuaigh sí i dtalamh

sín stretch, hold out, extend
bonn medal, coin
chuici to her chun
iarr request, demand, ask [for something]
dá máthair to/from her mother do/de
thug gave, took p of tabhair
iomrá rumor, discussion
gabháil catch, seizure, undertaking vn of gabh
baintreach widow
bocht poor

<!–

–>

Leave a Reply

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.