Irish Class–Monday Night, November 16, 2009

Irish Class, November 16, 2009

Rang Gaeilge, 16ú lá Mí na Samhna 2009

<!–

Fadas: áéíóúÁÉÍÓÚ

–>

<!–

–>

Five items (actually only three done in class). Quiz

  1. Cé hé duine a réitíonn na gluaisteáin agus innill
    carraí, nuair a bhriseann siad sa timpistí?
    Meicneoir

    [Direct relative clause: No preposition immediately associated with verbs.]

    gluaisteán motor m1
    innill engine, machine “motors and engines”: This kind of repetition is very Irish
    and does not necessarily refer to hybrid cars.
    timpiste accident f4
    sa timpistí in accidents Prepositional phrase. sa
    is not tied to the verbs.

  2. Cé hí bean a chaitheann hata mór biorach dubh ar an Oíche
    Shamhna?
    Cailleach

    [Direct relative clause: No preposition immediately associated with verbs.]

    caith wear (out), consume, spend….
    biorach pointed
    Oíche Shamhna Halloween Samhain. (gen.) Frozen irregular form
    ar an Oíche Shamhna on Halloween Prepositional phrase. ar
    is not tied to the verbs.

  3. Cé hé rud gloine a gcuirtear beoir agus leann ann?
    Buidéal
    .
    [I was thinking muga “mug” (m4). Draft is better.]

    [Indirect relative clause. Preposition ann is linked to verb.

    gloine glass
    leann ale
    cuirtear is put aut. of cuir
    a gcuirtear…an “is put in”

  4. Cé hé ainmhí a shíneann líon agus a fhiachann cuileoga?
    Damhán Alla

    <!–

    –>

  5. Cé hé an lá féile ar a dtugann muid hairt dearga lán de mhilseáin
    donár muirníní agus dlúthchairde?
    An Lá Vailintín

    <!–

    –>

From the video of Wes and Mary

cineál kind, sort, species /kina:l/ Cois. /k’ina:l/ C.O.
An bhfuil tú ar meisce? Are you drunk?
Tá mé ar strae. I am lost
Tá mé dul amúl I am lost.

Cleachtadh Uraithe agus Shéimhithe i gClásail
Choibhneasta

“Practise Eclipsis and Lenition in relative
Clauses”

Líonaigí na bearnaí le foirmeacha an bhriathair úraithe nó shéimhithe, cibé
is gá.

cibé is gá whichever is necessary

Only the first seven were done in class.

I think I figured this out: If a verb has both independent and dependent forms (e.g. and
irregulars), then

  • For a direct relative clause the independent form is used.
  • For an indirect relative clause the dependent form is used.

Tá mo cheann ag rothlú. “My head is spinning”.

an teach a bhfuil mé i mo chónaí ann
(bí)
Indirect, uses Dependent verb form. Preposition ann.
Direct RC uses
uses Indep. form atá
rather than a bhfuil
an scannán a mbreathnionn muid air (breathnaigh) Indirect. Preposition air
an radio a néisteann sí leis (éist) Indirect Prep. pronoun leis“with it”
an t-úll a dith an buachaill (ith)
hint: past
tense
“The apple that the boy ate”
— Direct
an slua a leannann siad (lean) “the crowd that they follow”
— Direct
na carraí a bhuail an tiománaí sa
timpiste (buail)
past
Direct

tiománai driver m4
timpiste accident f4
sa
timpiste
is a stand alone prep. phrase
na coileáiníní a bhfuil na páistí ag gáire fúthu
(bí)
Indirect

coileán pup, cub m1
coileánín puppy
fúthu about them faoi
Prep. pronoun fúthu
an t-amhrán a ________________________________________an banna (seinn)
amhrán song
seinn play [music] v
banna band [music]
na fataí a __________________________________________ na feilméirí (bain)
an sult a _______________________________________ na himreoirí astu
(bain)
sult satisfaction, pleasure, fun
imreoir player
astu from them as
D’ith an cailín an píosa beag milseáin a ________________________ sí ina
póca. (aimsigh)
past
Seo hiad na hamanna a ___________________________ na mic léinn orthu.
(cuimhnigh)
future
‘Speáin dom an patrún a ______________________________ tú do do bhainis.
(roghnaigh)
past
Ba mhaith liom a fheiceáil céard a ________________________ siad le do
chathaoir nua. (déan)
conditional
Bhain mé an-sult as an mbialann a _____________________________ tú dhom
aréir. (mol)
past
Ní thuigim an fáth nach _______________________________ tú
ríomhphost ar ais dom nuair a ____________________________ mé ceann duitsa.
(cuir)
past
Is liomsa an carr a ______________________ an meicneoir air sa ngaráiste
inniu. (obair)
present
Is leatsa an carr ar ________________________ an meicneoir air sa ngaráiste
inné. (obair)
past
Céard a__________________________ siad ag labhairt faoi? Níor chuala mé aon
focal á _____________________________ siad ag labhairt faoi. (bí)
past

<!–

–>


Lá an Altaithe sona dhaoibh agus feicfidh mé sibh faoi cheann
coicíse!
Happy Thanksgiving to you and I will see you in
a fortnight.

Leave a comment

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.