Irish Class, November 16, 2009
Rang Gaeilge, 16ú lá Mí na Samhna 2009
<!–
Fadas: áéíóúÁÉÍÓÚ
–>
<!–
–>
Five items (actually only three done in class). Quiz
-
Cé hé duine a réitíonn na gluaisteáin agus innill
carraí, nuair a bhriseann siad sa timpistí?
Meicneoir
[Direct relative clause: No preposition immediately associated with verbs.]gluaisteán motor m1 innill engine, machine “motors and engines”: This kind of repetition is very Irish
and does not necessarily refer to hybrid cars.timpiste accident f4 sa timpistí in accidents Prepositional phrase. sa
is not tied to the verbs. -
Cé hí bean a chaitheann hata mór biorach dubh ar an Oíche
Shamhna?
Cailleach
[Direct relative clause: No preposition immediately associated with verbs.]caith wear (out), consume, spend…. biorach pointed Oíche Shamhna Halloween ←Samhain. (gen.) Frozen irregular form ar an Oíche Shamhna on Halloween Prepositional phrase. ar
is not tied to the verbs. -
Cé hé rud gloine a gcuirtear beoir agus leann ann?
Buidéal.
[I was thinking muga “mug” (m4). Draft is better.]
[Indirect relative clause. Preposition ann is linked to verb.gloine glass leann ale cuirtear is put aut. of cuir a gcuirtear…an “is put in” -
Cé hé ainmhí a shíneann líon agus a fhiachann cuileoga?
Damhán Alla<!–
–>
-
Cé hé an lá féile ar a dtugann muid hairt dearga lán de mhilseáin
donár muirníní agus dlúthchairde?
An Lá Vailintín<!–
–>
From the video of Wes and Mary
| cineál | kind, sort, species | /kina:l/ Cois. /k’ina:l/ C.O. |
| An bhfuil tú ar meisce? | Are you drunk? | |
| Tá mé ar strae. | I am lost | |
| Tá mé dul amúl | I am lost. |
Cleachtadh Uraithe agus Shéimhithe i gClásail
Choibhneasta
“Practise Eclipsis and Lenition in relative
Clauses”
Líonaigí na bearnaí le foirmeacha an bhriathair úraithe nó shéimhithe, cibé
is gá.
| cibé is gá | whichever is necessary | |
Only the first seven were done in class.
I think I figured this out: If a verb has both independent and dependent forms (e.g. bí and
irregulars), then
- For a direct relative clause the independent form is used.
- For an indirect relative clause the dependent form is used.
Tá mo cheann ag rothlú. “My head is spinning”.
| an teach a bhfuil mé i mo chónaí ann (bí) |
Indirect, uses Dependent verb form. | Preposition ann. Direct RC uses uses Indep. form atá rather than a bhfuil |
||||||||||||
| an scannán a mbreathnionn muid air (breathnaigh) | Indirect. | Preposition air | ||||||||||||
| an radio a n–éisteann sí leis (éist) | Indirect | Prep. pronoun leis“with it” | ||||||||||||
| an t-úll a d‘ith an buachaill (ith) hint: past tense |
“The apple that the boy ate” — Direct |
|||||||||||||
| an slua a leannann siad (lean) | “the crowd that they follow” — Direct |
|||||||||||||
| na carraí a bhuail an tiománaí sa timpiste (buail) past |
Direct
|
sa timpiste is a stand alone prep. phrase |
||||||||||||
| na coileáiníní a bhfuil na páistí ag gáire fúthu (bí) |
Indirect
|
Prep. pronoun fúthu | ||||||||||||
| an t-amhrán a ________________________________________an banna (seinn) |
|
|||||||||||||
| na fataí a __________________________________________ na feilméirí (bain) | ||||||||||||||
| an sult a _______________________________________ na himreoirí astu (bain) |
|
|||||||||||||
| D’ith an cailín an píosa beag milseáin a ________________________ sí ina póca. (aimsigh) past |
||||||||||||||
| Seo hiad na hamanna a ___________________________ na mic léinn orthu. (cuimhnigh) future |
||||||||||||||
| ‘Speáin dom an patrún a ______________________________ tú do do bhainis. (roghnaigh) past |
||||||||||||||
| Ba mhaith liom a fheiceáil céard a ________________________ siad le do chathaoir nua. (déan) conditional |
||||||||||||||
| Bhain mé an-sult as an mbialann a _____________________________ tú dhom aréir. (mol) past |
||||||||||||||
| Ní thuigim an fáth nach _______________________________ tú ríomhphost ar ais dom nuair a ____________________________ mé ceann duitsa. (cuir) past |
||||||||||||||
| Is liomsa an carr a ______________________ an meicneoir air sa ngaráiste inniu. (obair) present |
||||||||||||||
| Is leatsa an carr ar ________________________ an meicneoir air sa ngaráiste inné. (obair) past |
||||||||||||||
| Céard a__________________________ siad ag labhairt faoi? Níor chuala mé aon focal á _____________________________ siad ag labhairt faoi. (bí) past |
||||||||||||||
<!–
–>
| Lá an Altaithe sona dhaoibh agus feicfidh mé sibh faoi cheann coicíse! |
Happy Thanksgiving to you and I will see you in a fortnight. |